Zakład Edytorstwa

Edytorstwo jest tam, gdzie pojawiają się teksty: informacyjne, użytkowe, reklamowe, prasowe, literackie. A one są właściwie wszędzie: w telefonach komórkowych, na stronach internetowych, w gazetach codziennych i korporacyjnych, w tramwajach, autobusach i samolotach, w witrynach sklepowych i na słupach ogłoszeniowych, w bankach i kościołach, na ziemi, wodzie i w powietrzu – nie tylko w książkach i czasopismach. Edytor pojawia się tam, gdzie trwa albo zakończyło się pisanie, a tekst należy poddać opracowaniu redakcyjnemu, formatowaniu i korekcie, kiedy trzeba zaprojektować publikację i zrealizować wydanie w wersji papierowej lub elektronicznej. Występuje jako trzeźwy partner autora, godny zaufania rzecznik wymagającego czytelnika, odpowiedzialny współtwórca dzieła literackiego. Musi być kompetentny i sprawny.

Edytorstwo na studiach polonistycznych i pokrewnych (jak Kultura i praktyka tekstu) nawiązuje do wspaniałych tradycji filologii, kontynuowanych w działalności wielu firm wydawniczych i redakcji czasopism naukowych i literackich, odnosi się też do współczesności naznaczonej przez teksty istniejące w różnych gatunkach, formach i obiegach.

Edytorska przeszłość oraz dokonania kilkunastu pracowników Instytutu Filologii Polskiej, zrealizowane w ramach indywidualnych lub zespołowych projektów naukowych, są rozproszonym tłem, na którym wykrystalizowała się ścieżka kształcenia w formie specjalności (od roku akademickiego 2002/2003). Wprowadzając później jej dwustopniowość, uzyskaliśmy możliwość wydłużenia i pogłębienia kształcenia, a przede wszystkim zwiększenia skuteczności nauczania w zakresie sprawności językowo-redakcyjnej (niezbędnej w pracy redaktora), znajomości zasad obowiązujących w realizacji rozmaitych projektów edytorskich, praktycznych umiejętności stosowania nowoczesnych narzędzi i technik wydawniczych. Specjalność I stopnia (Edytorstwo) jest pomyślana jako kształcenie podstawowe, skoncentrowane na wypracowaniu umiejętności redakcji tekstu w obrębie elementarnych praktyk wydawniczych (publikacje użytkowe, książka, czasopismo oraz ich wersje cyfrowe). Nowa (od roku akademickiego 2023/2024) specjalność II stopnia, nazwana Edytorstwem naukowym i kulturowym, łączy tradycje edytorstwa naukowego tekstów literackich, dawnych i współczesnych, z antropo­logiczno-kulturowym rozumieniem dzisiejszych praktyk edytorskich i stosowanych form wydawniczych. Jej program koncentruje się na motywowanej filologicznie pracy z tekstem, uwzględnia jednak również perspektywę semiotyczną i antropologiczną – ukazuje praktyki piśmienne i lekturowe, a także wszystkie etapy procesu przygotowania tekstu do publikacji, jako element ludzkiego doświadczenia, osadzonego w kontekście indywidualnej biografii oraz okoliczności historycznych, społecznych i kulturowych. Ponadto rozwijamy innowacyjne formy edukacji nieformalnej: wykłady otwarte, seminaria, spotkania dyskusyjne i warsztaty.

Kształcenie edytorów toczy się równolegle z realizacją różnorodnych projektów, obejmujących kreowanie publikacji, organizację konferencji naukowych, prowadzenie rozległych badań archiwalno-tekstologicznych, uprawianie refleksji teoretycznej na temat kluczowych zagadnień współczesnej sztuki edycji. W polu zainteresowania pracowników Zakładu Edytorstwa mieszczą się: spuścizna literacka Stanisława Vincenza, twórczość Cypriana Norwida i Aleksandra Fredry, dwudziestowieczna epistolografia, antropologia pisania i czytelnictwa, teksty święte w kulturze dawnej i współczesnej, edytorskie przestrzenie tekstu i obrazu, książka artystyczna, komiks, typografia.

Zakład Edytorstwa tworzą zarówno wykładowcy o sporym doświadczeniu praktycznym, obejmującym wszystkie aspekty działalności badawczej, redakcyjnej i wydawniczej, jak i młodzi doktorzy lub doktoranci, podejmujący tematy kanoniczne oraz bardzo współczesne, zakorzenione w kulturze popularnej. Trzon Zakładu stanowią: dr hab. Jan Choroszy, prof. UWr; mgr Inez Kropidło; mgr Karol Poręba; dr Olga Taranek-Wolańska; dr Dorota Ucherek; dr Michał Wolski; dr Jarosław Woźniak. W gronie stałych współpracowników aktualnie znajdują się: dr hab. Justyna Bajda, prof. UWr; dr hab. Marcin Czerwiński; dr Kamila Kowalczyk; mgr Katarzyna Koza; mgr Hanna Miera; mgr Barbara Matczak; dr hab. Aleksandra Oszczęda, prof. UWr; dr Paweł Pluta; dr Joanna Płoszaj; prof. dr hab. Wojciech Soliński. Z Zakładem związany był dr hab. Waldemar Żarski, prof. UWr.